Tomografia CBCT zębów Katowice

Czym jest tomografia CBCT i dlaczego RTG 2D nie zawsze wystarczy?

Standardowe zdjęcie rentgenowskie — zarówno punktowe RVG jak i pantomograficzne — daje obraz płaski. Struktury trójwymiarowe nakładają się na siebie: korzeń zęba, nerw żuchwowy, dno zatoki szczękowej i sąsiednie korzenie widoczne są jako jeden obraz bez możliwości oceny ich wzajemnych relacji w głębi. Przy rutynowej diagnostyce próchnicy i przeglądach kontrolnych RTG 2D jest wystarczające. Przy planowaniu implantów, chirurgii zatrzymanych zębów, złożonych przypadkach endodontycznych i diagnostyce stawu skroniowo-żuchwowego — dwuwymiarowy obraz nie daje wystarczającej informacji do bezpiecznego planowania zabiegu.

Tomografia CBCT (Cone Beam Computed Tomography) to badanie obrazowe generujące trójwymiarowy model badanego obszaru z rozdzielczością do 0,075 mm. Wiązka stożkowa promieniowania obraca się wokół głowy pacjenta wykonując setki projekcji, które oprogramowanie rekonstruuje w trójwymiarowy obraz możliwy do oglądania w dowolnej płaszczyźnie i pod dowolnym kątem. W Stomatologii Krzemień tomograf CBCT dostępny jest w gabinecie — badanie wykonujemy tego samego dnia co konsultacja, bez odsyłania do zewnętrznych pracowni.

Przy jakich zabiegach tomografia CBCT jest niezbędna?

CBCT jest badaniem pierwszego wyboru przy planowaniu wszczepienia implantów zębowych — pozwala zmierzyć dokładną wysokość i szerokość kości w miejscu planowanego implantu, ocenić jej gęstość, zlokalizować nerw zębodołowy dolny i dno zatoki szczękowej oraz zaplanować pozycję i kąt wszczepienia implantu w trzech wymiarach przed zabiegiem. Implantacja bez CBCT to planowanie na podstawie niepełnych danych — z nieprzewidywalnym ryzykiem powikłań chirurgicznych.

Przy chirurgicznym usuwaniu zatrzymanych ósemek CBCT pokazuje dokładne położenie korzeni w stosunku do nerwu zębodołowego dolnego — informacja krytyczna przy ósemkach z korzeniami blisko kanału nerwowego. Przy diagnostyce endodontycznej — przy retreatmencie, złożonej anatomii kanałów i podejrzeniu pionowego pęknięcia korzenia — CBCT daje trójwymiarową mapę systemu kanałowego i kości okołowierzchołkowej. Przy diagnostyce stawu skroniowo-żuchwowego — przy bólu stawu, klikaniu i ograniczeniu ruchomości żuchwy — CBCT ocenia stan powierzchni stawowych głowy żuchwy i dołu stawowego.

Jak przebiega badanie CBCT — czas, dyskomfort i dawka promieniowania?

Badanie CBCT jest krótkie i bezbolesne. Pacjent stoi lub siedzi nieruchomo przez 10–30 sekund podczas gdy ramię aparatu obraca się wokół głowy wykonując projekcje — nie wchodzi do tunelu jak przy tomografii medycznej CT. Ważne jest zachowanie bezruchu przez cały czas skanowania — ruch powoduje artefakty obniżające jakość obrazu. Przy badaniu zakładamy fartuch ołowiany chroniący tarczycę i tułów.

Dawka promieniowania przy CBCT z ograniczonym polem ekspozycji (small FOV, obejmującym tylko wybrany obszar szczęki lub żuchwy) jest porównywalna z kilkoma zdjęciami punktowymi RVG i znacznie niższa niż przy medycznej tomografii CT. Przed badaniem pytamy o ciążę — u kobiet w ciąży CBCT wykonujemy wyłącznie w nagłych przypadkach klinicznych.